Programma 9 - Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing

Tot dit programma behoren taken op het gebied van:

• De ruimtelijke ordening en ontwikkeling en functietoedeling van de leefomgeving;
• Gebiedsontwikkeling, woningvoorraad en huisvestingsvoorziening;
• Volkshuisvesting;
• Activiteiten op het gebied van gemeentelijke bouwgrondexploitatie met uitzondering van bedrijventerreinen;
• Basisregistratie Ondergrond (BRO) Basisregistratie adressen en gebouwen (BAG) en Basisregistratie Grootschalige Topografie (BGT).

De Omgevingswet is op 1 januari 2024 in werking getreden. Deze wet wijzigt het stelsel van ruimtelijke ordening in Nederland op drastische wijze. De wet beoogt meer samenwerking tussen domeinen en meer lokaal maatwerk. Bij de invoering van de Omgevingswet in 2024 hebben gemeenten van rijkswege een tijdelijk Omgevingsplan gekregen met onder meer de bestaande bestemmingsplannen en de regels die het rijk heeft overgedaan aan de gemeenten. Wettelijk zijn gemeenten verplicht voor 1 januari 2032 een nieuw Omgevingsplan te hebben opgesteld voor het gehele grondgebied.

Op Noord-Beveland neemt de vergrijzing toe, terwijl lokale jongeren en starters steeds moeilijker een passende woning kunnen vinden. Daardoor dreigen zij hun toekomst elders op te bouwen. Hoe zorgen we ervoor dat zij zich op Noord-Beveland kunnen vestigen? En hoe trekken we nieuwe jonge gezinnen aan, zonder het karakter en de schaal van Noord-Beveland uit het oog te verliezen? Groei is noodzakelijk om de leefbaarheid en voorzieningen in onze dorpskernen overeind te houden. Zonder nieuwe jonge gezinnen komen scholen, winkels en verenigingen onder druk te staan.

Daarom willen we gericht bouwen waar dat kan en nodig is, met behoud van de unieke identiteit van elke kern. Daarbij voeren we een zorgvuldig en proactief grondbeleid.

Ook is er een verduurzamingsopgave in de woningbouw. Woningen moeten van het gas en er moet meer gebruik worden gemaakt van duurzame energiebronnen.

• Omgevingsvisie Noord-Beveland;
• Omgevingsplan Noord-Beveland (inclusief de geldende bestemmingsplannen);
• Nota Grondbeleid gemeente Noord-Beveland;
• Grondprijsnota gemeente Noord-Beveland;
• Visie op regionale opgaven van de Bevelanden;
• De strategische agenda van De Bevelanden;
• Agenda wonen op de Bevelanden;
• Woon(zorg)visie de Bevelanden;
• Notitie huisvesting arbeidsmigranten, regionaal beleid;
• Notitie woningmarktinstrumenten;
• Nota welstandsbeleid;
• Raamovereenkomst prestatieafspraken Beveland Wonen 2025-2029;
• Woondeal Zeeland;
• Subsidieregelingen duurzaam bouwen en dorpsvernieuwing;
• Verordening startersleningen;
• Raadsprotocol voor buitenplanse ruimtelijke initiatieven;
• Raadsbesluit bindend adviesrecht bij buitenplanse omgevingsactiviteiten;
• Oosterscheldevisie;
• Gebiedsvisie Veerse Meer.

• Maatschappelijke problemen door tekort aan betaalbare woningen en stijgende woningprijzen;
• Groeiende kloof tussen mensen met en zonder woonruimte (koophuis of sociale huurwoning);
• Toenemende concurrentie om schaarse ruimte: niet alles kan;
• Meer centrale regie in de ruimtelijke ordening en volkshuisvesting;
• Nieuwe woonvormen en woning typologieën;
• Vergrijzing;
• Migratie vanuit Randstad naar de regio, en wegtrekken van hoogopgeleide jongeren uit de regio naar de Randstad.

• De Omgevingswet, die per 1 januari 2024 in werking is getreden, betekent voor de ruimtelijke ordening van gemeenten een radicale wijziging en vraagt veel van de uitvoeringspraktijk. De wet is complex en juridisch onvolledig, wat onzekerheid oplevert bij planologische procedures en vergunningverlening. Gemeenten moeten voor 1 januari 2032 een nieuw Omgevingsplan hebben ontwikkeld voor het gehele grondgebied. Deze moet gepubliceerd worden in het Digitaal Stelsel Omgevingswet. Wij behoorden voorheen tot de gemeenten die het opstellen van regels en de plankaarten extern belegden bij stedenbouwkundige bureaus. Gemeenten moeten nu zelf in staat zijn deze regels op te stellen en deze in het DSO te zetten. Het digitale Omgevingsloket is echter nog foutgevoelig, lastig in gebruik en nog niet doorontwikkeld. Daarnaast moeten we niet alleen fysieke, maar ook gezondheidsaspecten integreren, wat vraagt om nieuwe manieren van denken en samenwerken. De uitvoering vraagt om realistische keuzes en voldoende capaciteit.  
• Op 1 januari 2024 Ook is de Wet Kwaliteitsborging in de bouw van kracht geworden. Dit gaat over private toezichthouders. De systematiek en werkwijze bij de gemeente dient hierop aangepast te worden. Het maakt de bouw duurder en de administratieve lasten hoger.
• De grote opgaven in Nederland vragen om ruimte, terwijl die in Nederland schaars is. Er zijn meer woningen en meer ruimte voor de economie en mobiliteit nodig, maar er zijn ook investeringen vereist in natuur, water, bodem en klimaat en defensie. De netcongestie zorgt voor aanzienlijke vertraging bij ruimtelijke ontwikkelingen. Ook de wet- en regelgeving met betrekking tot stikstof en gewasbeschermingsmiddelen heeft een verlammende uitwerking.
• Er worden veel woningen gebruikt voor deeltijdbewoning, terwijl deze woningen geschikt en bestemd zijn voor permanente bewoning. Tijdens de crisis op de woningmarkt is deeltijdbewoning gefaciliteerd in provinciaal en gemeentelijk beleid, maar dit wringt nu met het woningtekort. Deeltijd wonen is nu beleidsmatig ingeperkt.

0.10 Mutaties reserves
8.1    Ruimte en leefomgeving
8.2    Grondexploitatie (niet-bedrijventerreinen)
8.3    Wonen en bouwen